Ông Lê Trung Khoa, Nguyễn Văn Đài nói gì khi bị tuyên mỗi người 17 năm tù giam ? (BBC tiếng Việt)
Nhà báo Lê Trung Khoa bị tuyên 17 năm tù giam và luật sư Nguyễn Văn Đài bị tuyên 17 năm tù giam trong hai phiên tòa riêng biệt do Tòa án nhân dân thành phố Hà Nội xét xử vào ngày 31/12.
Ông Nguyễn Văn Đài (trái) và ông Lê Trung Khoa
Trả lời BBC News Tiếng Việt sau khi nghe tin về bản án, ông Lê Trung Khoa nói : "Đây là một bản án hoàn toàn mang tính chất áp đặt và được chuẩn bị trước".
Còn luật sư Nguyễn Văn Đài nói : "Tôi nhận tin tức về bản án này một cách hết sức bình thường và tôi khẳng định rằng nó không có giá trị gì với bản thân tôi".
Trong vụ án thứ nhất, ông Lê Trung Khoa, 54 tuổi, quê Thanh Hóa, bị Tòa án nhân dân thành phố Hà Nội xét xử sơ thẩm vắng mặt về hành vi "Làm, tàng trữ, phát tán, tuyên truyền thông tin, tài liệu nhằm chống Nhà nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam", theo khoản 2 Điều 117 Bộ luật Hình sự.
Nhà báo Lê Trung Khoa là chủ bút tờ Thoibao.de. Ông sống tại Đức, mang quốc tịch Đức và Việt Nam.
Kết thúc phiên xét xử trong buổi sáng cuối cùng của năm 2025, tòa tuyên ông Lê Trung Khoa 17 năm tù giam. Tòa xác định ông Khoa có hành vi "bịa đặt, xuyên tạc, phỉ báng chính quyền".
Ông Khoa đang ở Đức nên hiện tòa án không thể buộc ông chấp hành án tù.
Trong cùng phiên tòa, ba người khác bị đưa ra xét xử cùng tội danh trên gồm : ông Đỗ Văn Ngà (48 tuổi, quê Gia Lai), ông Huỳnh Bảo Đức (41 tuổi, Thành phố Hồ Chí Minh) và ông Phạm Quang Thiện (47 tuổi, quê Hưng Yên, trú tại phường Ô Chợ Dừa, Hà Nội).
Ông Ngà, người bị cáo buộc là cộng tác viên viết bài cho ông Khoa, bị tuyên 7 năm tù giam. Trước phiên tòa, ông Ngà đã xuất hiện trên sóng truyền hình quốc gia VTV1, khóc và nhận tội.
Ông Đức bị tuyên 6 năm 6 tháng tù giam.
Ông Thiện, cựu giám đốc Trung tâm Công nghệ và Truyền thông đa phương tiện thuộc Cổng thông tin điện tử Chính phủ, bị tuyên 5 năm 6 tháng tù giam.
Trong vụ án thứ hai cùng ngày, Tòa án nhân dân thành phố Hà Nội xét xử sơ thẩm vắng mặt luật sư Nguyễn Văn Đài, 56 tuổi, quê Hưng Yên.
Trước đó, ông Nguyễn Văn Đài đã bị Bộ Công an Việt Nam truy nã về tội "Làm, tàng trữ, phát tán hoặc tuyên truyền thông tin, tài liệu, vật phẩm nhằm chống Nhà nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam", quy định tại khoản 2 Điều 117 Bộ luật Hình sự, tương tự ông Lê Trung Khoa.
Kết thúc xét xử, tòa tuyên phạt ông Nguyễn Văn Đài 17 năm tù.
Tòa án Nhân dân Thành phố Hà Nội hôm 31/12 còn cho biết, trước vụ án này, ông Nguyễn Văn Đài đã có hai tiền án.
Ở bản án của tòa phúc thẩm Hà Nội năm 2007, ông đã thi hành hết bản án 4 năm 4 tháng tù giam với tội danh "tuyên truyền chống nhà nước".
Bản án thứ hai năm 2018 tuyên ông 15 năm tù và 5 năm quản chế về tội "Hoạt động nhằm lật đổ chính quyền nhân dân", ông Đài được tạm đình chỉ chấp hành để sang Đức tị nạn và vẫn còn "nợ" 12 năm 6 tháng 8 ngày tù. Do đó, tòa hôm 31/12/2025 tuyên tổng hợp hình phạt ông Đài phải thực hiện tổng cộng là 29 năm 6 tháng 8 ngày tù, thời hạn chấp hành hình phạt tù được tính từ ngày bắt đầu thi hành án.
Trong những ngày qua, báo chí chính thống do nhà nước kiểm soát tại Việt Nam đã đăng nhiều bài viết, phóng sự truyền hình về các bị cáo, tất cả đều theo hướng kết tội dù chưa có phán quyết của tòa án.
Truyền thông Việt Nam cũng thông tin công an Hải Phòng, Quảng Trị xử phạt hành chính một số người dùng mạng xã hội vì "chia sẻ, bình luận bài viết của Lê Trung Khoa có nội dung xuyên tạc, sai sự thật, bôi nhọ lãnh đạo Đảng, Nhà nước, xúc phạm cơ quan, tổ chức".
Việc truy tố xuyên biên giới cho thấy Đảng cộng sản Việt Nam đang ngày càng mạnh tay hơn đối với những tiếng nói bất đồng.
Ông Khoa, ông Đài nói gì về bản án ?
Từ Đức, nhà báo Lê Trung Khoa nói với BBC News Tiếng Việt vào chiều tối 31/12, sau khi nghe tin tòa tuyên án : "Thời gian qua chính phủ Việt Nam luôn thể hiện thái độ hết sức cực đoan với truyền thông của người Việt ở hải ngoại và truyền thông quốc tế đưa tin những vấn đề mà chính phủ Việt Nam không thích. Bản án này chỉ cho thấy rằng nhà cầm quyền Việt Nam ngày càng độc đoán hơn với truyền thông tự do".
Cũng theo ông Khoa, sau khi ông bị truy tố, chính phủ Đức đã tăng gấp đôi mức độ bảo vệ an ninh cho ông. Trong vòng một tháng qua, luôn có hai xe ô tô của cảnh sát đỗ bên ngoài cơ quan ông.
Cảnh sát cũng bảo vệ ông từ nhà tới cơ quan mỗi ngày, hoặc khi ông đi dự các sự kiện bên ngoài.
Ông Khoa cho biết ông chưa nhận được thông tin chính thức về việc chính phủ Việt Nam yêu cầu Đức dẫn độ ông, nhưng ông cho rằng điều này sẽ sớm xảy ra.
"Sau vụ ông Trịnh Xuân Thanh được cho là bị bắt cóc từ Đức về Việt Nam, chính phủ Đức đã nhấn mạnh thêm rằng quyền tự do báo chí là một quyền cao quý của mọi công dân Đức, được ghi vào hiến pháp. Và chính phủ Đức rất tôn trọng điều này. Do đó nếu có việc Việt Nam yêu cầu dẫn độ thì chắc chắn phía Đức sẽ không thực hiện", ông Khoa nói.
BBC News Tiếng Việt cũng đã liên hệ với luật sư Nguyễn Văn Đài, người đang tị nạn chính trị tại Đức, sau khi tòa công bố bản án.
Ông Đài nói : "Tôi đã đoán trước được mức án này, với tất cả những gì mà phía Việt Nam cáo buộc tôi, như là việc tôi đưa lên mạng hơn 3.500 bài báo và video chống phá nhà nước. Tôi nhận tin về bản án này một cách hết sức bình thường và tôi khẳng định rằng nó không có giá trị gì với bản thân tôi".
Ông Đài cũng cho hay ông được chính phủ Đức bảo hộ với tư cách tị nạn chính trị, nên mọi bản án của chính phủ Việt Nam không có giá trị đối với ông.
Ông Đài nói thêm : "Tôi muốn nhắn gửi đến chính phủ Việt Nam rằng mọi việc tôi làm đều bảo vệ nhân quyền và cổ xúy tự do, đó là trách nhiệm của bất kỳ người Việt Nam nào".
Ông Đài cũng kêu gọi chính phủ cộng sản Việt Nam tôn trọng quyền tự do dân chủ, những giá trị nhân quyền phổ quát, và quyền lựa chọn của người dân Việt Nam.
Theo ông Đài, chính phủ Việt Nam đã chính thức gửi công văn đề nghị chính phủ Đức dẫn độ ông, nhưng chính phủ Đức từ chối. BBC News Tiếng Việt chưa thể độc lập xác minh chi tiết này.
Xét xử vắng mặt và khả năng dẫn độ
Ông Lê Trung Khoa và ông Nguyễn Văn Đài vẫn đang sinh sống và làm việc tại Đức sau khi cơ quan công an Việt Nam phát lệnh truy nã và tòa án tiến hành xét xử, tuyên án.
Hiện chưa rõ Việt Nam đã chính thức yêu cầu chính phủ Đức dẫn độ ông Khoa và ông Đài về Việt Nam hay chưa.
BBC News Tiếng Việt đã liên hệ với cơ quan chức năng tại Đức để đề nghị bình luận về việc này.
Cho tới nay, Việt Nam và Đức chưa ký kết hiệp ước dẫn độ.
Theo luật pháp hiện hành, nếu "bị can đang cư trú tại nước mà Việt Nam không có hiệp định dẫn độ thì việc dẫn độ không đơn giản" do "Việt Nam không có cơ sở pháp lý" để đề nghị thực hiện việc dẫn độ này, luật sư Lê Quốc Nghĩa, Phó Giám đốc Hãng luật Lê Hồng Hiển & Cộng sự, giải thích với BBC News Tiếng Việt hồi tháng 11/2025.
Trong trường hợp này, nếu muốn đưa bị can về nước thì Việt Nam có thể dựa trên nguyên tắc "có đi có lại".
"Đây là nguyên tắc dựa trên cơ sở quan hệ giữa hai nước, sự tin cậy, thiện chí và sự cam kết khả năng dẫn độ trong tương lai với những trường hợp tương tự. Nói cách khác, dù không có thỏa thuận dẫn độ nhưng hai nước đã từng có hợp tác thực hiện thủ tục này thì Việt Nam có thể dựa vào đó để đề nghị giúp đỡ tương tự.
"Thường thì việc đề nghị dẫn độ trên nguyên tắc 'có đi có lại' sẽ được thực hiện bằng con đường ngoại giao giữa hai chính phủ. Tuy nhiên, trên cơ sở chủ quyền quốc gia, việc có dẫn độ người bị bắt hay không lại tùy thuộc vào quyết định của nước đã bắt giữ bị can", ông Nghĩa nói.
Ông Khoa đã sinh sống tại Đức nhiều năm và là chủ bút trang Thoibao.de, nơi đăng tải nhiều thông tin, bình luận về các chủ đề chính trị, xã hội tại Việt Nam. Ông Khoa cũng thường phát hành các video châm biếm chính quyền trên mạng xã hội.
Trong một cuộc trả lời phỏng vấn BBC News Tiếng Việt trước đây, ông cho biết mình mang quốc tịch Đức từ năm 2024 nhưng vẫn giữ hộ chiếu Việt Nam.
Sau khi Bộ Công an tuyên bố truy nã, ông Lê Trung Khoa đã tự livestream trước cổng Đại sứ quán Việt Nam tại Đức và cho hay ông có quyền tự do ngôn luận tại Đức và được luật pháp Đức bảo vệ.
Ở trường hợp luật sư Nguyễn Văn Đài, ông nói với BBC News Tiếng Việt rằng hiện ông chỉ có hộ chiếu Việt Nam. Tuy nhiên, ông được chính phủ Đức chính thức tiếp nhận tị nạn chính trị, do đó được nước này bảo vệ.
Ông nói thêm rằng Đảng cộng sản Việt Nam đang muốn dập tắt tiếng nói bất đồng của người Việt ở hải ngoại.
Là một luật sư và nhà bất đồng chính kiến, ông Đài từng bị chính quyền kết án tù hai lần vào năm 2007 và 2018, lần lượt với án 4 năm, 4 tháng tù giam và 15 năm tù giam, 5 năm quản chế, với cáo buộc "tuyên truyền chống nhà nước" và "lật đổ chính quyền".
Đêm 7/6/2018, ông được đưa ra khỏi nhà tù tới sân bay quốc tế Nội Bài để sang Đức tị nạn chính trị.
Từ khi tới Đức cho đến nay, ông Nguyễn Văn Đài tiếp tục chỉ trích gay gắt Đảng cộng sản và giới lãnh đạo Việt Nam.
Việc hiện chưa có hộ chiếu Đức, theo ông Đài, có thể gây một chút bất lợi cho ông trong trường hợp ông rời nước Đức để đi du lịch tới một số nước thân thiện với Việt Nam, khi chính quyền Việt Nam muốn truy bắt ông. Nếu ông chỉ ở trong nước Đức thì ông được chính phủ Đức bảo vệ.
"Cảnh sát Đức bất cứ khi nào nhận được thông tin có những sự kiện gây bất lợi cho tôi về an ninh, họ sẽ đến nhà để hướng dẫn tôi cách tránh những rủi ro có thể xảy đến", ông chia sẻ.
Cả ông Đài và ông Khoa đều cho hay hai ông sẽ "cẩn trọng hơn" trước các diễn biến mới từ Việt Nam, đồng thời đã thông báo về các bước tố tụng của nhà chức trách Việt Nam cho cơ quan chức năng Đức.
Nguồn : BBC, 31/12/2025
